Düşmanın Ankara-Polatlı’ya kadar yaklaştığı günlerdi o günler… T.B.M.M. azim ve kararlılıkla düşmanla mücadele etmeyi kararlaştırdı. Sırası ile aşağıdaki muharebelerin kazanılmasının ardından Kurtuluş Savaşımız başarıya ulaşmış ve 30 AĞUSTOS 1922’de zaferle taçlanmıştır.
(6-10 Ocak 1921) I. İnönü Muharebesinin kazanılması,
(23 Mart-1 Nisan 1921) II. İnönü Muharebesinin kazanılması,
(10-24 Temmuz 1921) Kütahya-Eskişehir Muharebelerinin kazanılması,
(23 Ağustos -13 Eylül 1921) 22gün /22gece süren Sakarya Meydan Muharebesinin kazanılması.
NOT-1: Sakarya Meydan Muharebesine çok sayıda subayımız katıldığı ve şehit olduğu için bu savaşa Kılıç Muharebesi “Subay Muharebesi” de denir.
…ve nihayet 26 Ağustos 1922’de Koca Tepe’de başlatılan Büyük Taarruz 30 Ağustos 1922’de Zaferle sonuçlanmıştır. 30 Ağustos Başkomutanlık Meydan Muharebesi “Dumlupınar Meydan Muharebesi” Başkomutan Gazi ve Mareşal Mustafa Kemal ATATÜRK Komutasında yapılarak kazanılmıştır.Türk Orduları 9 EYLÜL 1922’de İzmir’e girmiş, ve İzmir’i kurtarmıştır. 18 EYLÜL 1922’de de yurdumuzun batısı tamamen düşman işgalinden kurtulmuştur.
Şöyle bir hesap yapacak olursak ; 15 Mayıs 1919’da İzmir’e çıkan düşmanı sivil halk ve Kuvay-ı Milliye Kuvvetlerimiz durdurmak ve geri püskürtmek için savaşmışlar ve ilerlemesine engel olma mücadelesini başlangıçtan itibaren sürdürmüşlerdir… Ancak; 3 yıl, 3 ay, 25 gün sonra düşman yurdumuzdan düzenli ordu birliklerimizce atılabilmiştir.
Bir başka ifade ile ATATÜRK 23 Nisan 1920 ‘de TBMM’yi açtıktan ve düzenli orduyu kurup, donattıktan 2yıl, 4ay, 10 gün sonra, 9 Eylül 1922’de düşmanı denize dökebilmiştir.
1926 yılından itibaren 795 sayılı kanun ile “Ordu, Demokrasi ve Donanma Bayramı olarak” her
30 Ağustos’ta kutladığımız Zafer Bayramı, 1935 yılından itibaren 30 Ağustos Zafer Bayramı olarak kutlanmaya devam ede geldiğimiz bir bayramdır. Bu yıl ve bugün; 30 Ağustos 2026’da Milletçe 104üncü yılını kutladığımız 30 Ağustos Zafer Bayramımız Kutlu olsun.
İlk Okul birinci sınıftan itibaren bilinçli olarak törenlerle kutladığımız 30 Ağustos Zafer Bayramımızı bir de benden dinlemenizi arz ederim. 1955 yılında ilkokul birinci sınıfa başladığım tarihten itibaren Zafer Bayramımızı şanla, şerefle, gururla ve törenlerle kutluyoruz.
O tarihlerde köylerimizdeki okullar Mayıs ayı sonunda kapanırdı. Öğrenciler; anne, babalarına yardım etmek için tarlalara gider ve çalışırlardı. Ziraat ve hayvancılık işleri ile uğraşırlar, ekip-biçme-sulama ve harman alma işleri ve çobanlık yapma, bağ bozumu …vb işlerde çalışırlardı.
Bizim öğretmenlerimizin hepsi Köy Enstitüsü mezunu idiler. Onların öncülüğünde 140-150 öğrencisi olan Balıkesir’in Balya-Kayalar Köyü öğrencileri olarak “Milli Bayramlarda” tören yapardık. Baş Öğretmenimiz ve Muhtarlığımız 30 Ağustos’tan bir hafta kadar önce çocukların törene katılmalarını sağlamak için duyuru yaparlardı. Bayram öncesinde kız ve erkek öğrencilerin siyah okul önlükleri ile beyaz yakaları annelerimiz tarafından yıkanır ve temizlenirdi, imkanı olanlar ütü de yaparlardı.
Gerekli hazırlıklar yapılarak 30 Ağustos Zafer Bayramı Köyümüzün Cumhuriyet meydanında törenlerle kutlanırdı. Ben de İlkokul hayatım boyunca bu törenlere “beş yıl süresince” katıldım. Kayalar halkı, bayram günü tören alanına kutlama ve diğer etkinlikleri görmek ve izlemek üzere işini ve gücünü bırakır ve koşarak gelirdi. Saygı Duruşu, İstiklal Marşı, Bayrağımızın Göndere çekilmesi, Günün Mana ve Önemini belirten konuşmaların yapılması, şiirlerin okunması ve İstiklal Savaşı Gazilerimizin Savaş hatıralarını canlı olarak anlatmasını müteakip, marşlar söyleyerek uygun adımla tören geçişi yapardık. Geceleyin de köy içinde fener alayları düzenlenirdi.
Kayalar Köyünde her yıl 23 Nisan “Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramında” Kayalar’ın Cumhuriyet Meydanında tören ve kutlamalar yapılırdı. Geceleyin de Köy Muhtarlığının ikinci kat merdivenlerine kurulan tiyatro sahnesinde müsamereler yapılır, orta oyunu ve piyesler sahnelenirdi.
Orta Okula giderken, Ağustos ayında okullar tatil olduğundan diğer il ve ilçelerimizde olduğu gibi, Balya ilçemizde ve Balıkesir’de 30 Ağustos törenlerinin askeri birlikler ve şehir bandoları eşliğinde yapıldığını görürdüm. Kuleli Askeri Lisesinde okuduğum yıllarda İstanbul’da, büyük askeri birlikler ve askeri bandolarla kutlandığını, hatta gösteriler yapıldığını bilirim. Orta okul öğrencisi iken, Milli Bayramlarımızdan birisi olan “19 Mayıs Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramında” hareket ve gösteriler için giydiğimiz spor ayakkabılarımızı üstübeç ile boyadığımız günleri unutamıyorum.
Kara Harp Okulundan Subay çıkıp, kıta görevlerime başladıktan sonra da her yıl, görev yaptığım garnizonlarda birliğim ile araçlı ve araçsız olarak kutlama etkinliklerine ve geçit törenlerine katıldım. Bir çoğunda konuşma yaptım ve şiir okudum. Emekli olduktan sonra çocuklarımı ve torunlarımı da alıp tören yerlerine gidiyorum. Askerlerimizi, Askeri Birliklerimizi ve Muharip Gazilerimizi, Marş çalan bandoları ve onların gösterilerini izliyorum, onları alkışlıyorum, Sancak ve Bayrak kıtalarımız geçerken ayakta selamlıyorum, duygulanıyorum ve göz yaşlarımı tutamıyorum.
TSK’de 30 Ağustos tarihinin çok büyük anlam ve önemi vardır: Subay ve Astsubayların mezuniyet ve rütbe takma törenleri ile Harp Okullarını bitiren Subayların kılıç kuşanma törenleri 30 Ağustosta yapılır. Rütbe terfileri de 30 Ağustostan geçerli olarak yapılır ve bir gün önce rütbeler törenle takılır. 30 Ağustos törenlerine yeni rütbelerle çıkılır.
Ordumuzda her 30 Ağustosta, 29 Ekim Cumhuriyet Bayramında olduğu gibi balo tertiplenir, bu balolarda subaylarımız mesdres giyerler. Ya da tüm Subay ve Astsubaylarımız bir numaralı üniforma ve beyaz gömlek giyer, beyaz eldiven takar ve törene iştirak ederler. Subaylarımız Zafer Bayramında bir numaralı üniforma üzerine sırma apolet takarlar, sırma kemer ve kılıç kuşanırlar. Askerler araç ve silahları, tören birlikleri ile geçit törenlerine iştirak ederler.
NOT-2: Emekli Subay ve Astsubaylarımız: İkamet ettikleri garnizonlarda icra edilen “Milli Bayramların” Kutlama Tören ve Etkinliklerine “Sadece Davetli Olduklarında” üniformalarını giyerek katılabilirler.
Tarihimizin şanlı sayfalarına, 1071’deki Sultan Alpaslan’ın 26 Ağustos Malazgirt Zaferine ve 26 Ağustos 1922’deki Büyük Taarruz ve 30 Ağustos Başkomutanlık Meydan Muharebelerine atıflar yaparak övünç ve kıvanç duymamız sağlanır. Coşarız, onur ve gurur duyarız. Milli duygularımız kabarır, tarihimizle ve Atalarımız ile gurur duyarız.
Kurtuluş savaşımızı 30 Ağustos zaferi ile taçlandıran ve bizlere bu güzel yurdumuzu armağan eden; Başta Ulu Önderimiz, Gazi ve Mareşal Mustafa Kemal ATATÜRK olmak üzere Aziz Şehitlerimizi ve Kahraman Gazilerimizi rahmet ve minnetle anıyor ve selamlıyoruz. Mekanları cennet olsun diyoruz ve onlara dualar ediyoruz. Sizlere bu günün anısına EK’teki bir şiirimle seslenmek istiyorum.
30 Ağustos Zafer Bayramımızın 104üncü yılı Kutlu olsun.
TÜRK’ÜM BİLİRİM
Bilirim;
Dokuzu, On dokuzu, Yirmi dokuzu,
Asla unutmam ben Otuz Ağustos’u
Türk’ün Türk’ten başka yoktur dostu
Unutma! Unutma sende Türk olduğunu
Dokuz Eylül, güzel İzmir’in kurtuluşudur bilirim
İlk kurşunu burda atmıştı Kahraman Hasan Tahsin
Yirmi Dokuz Ekim Cumhuriyet Bayramımdır benim
Yirmi Dokuz Ekim’de, ben her yere bayrağımı asacağım
Yirmi Dokuz Ekim ve Cumhuriyet için ölür ölür dirilirim
Umut dolu bir yıl başlar Ocak’ta böyledir hayat
Öyle biliriz, çok kısa süren bir aydır Şubat
Çanakkale Zaferimizdir bizim On Sekiz Mart
Yirmi üç Nisan Ulusal Egemenliktir dedik
Onu bayram diye çocuklara armağan ettik
Gençleşiriz milletçe, her On Dokuz Mayıs’ta
Atatürk’ü, Atamız’ı bir kere daha anarız
Bu Bayramın adına Gençlik ve Spor Bayramı deriz
Mustafa Kemal bu gün Samsun’a çıktı biliriz
Atatürk Samsun’dan bir güneş gibi doğdu deriz
Haziran’da yaz gelir Anadolu’ya güzelim yaz
Dut olur, kiraz olur, hepimiz yeriz, biraz biraz
İçimizden çok hainler çıktı on beş Temmuz’da
Masmavi sularımız serinletir bizi Temmuz’da
Zaferle taçlanan Bayramımız var Otuz Ağustos’ta
Milletçe, her yıl Otuz Ağustos’ta
Çok mutlu oluyor ve coşuyoruz
Ulu Önderimiz Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü,
Kahraman Gazilerimizi ve Aziz Şehitlerimizi
Rahmet ve minnetle anarak dualar ediyoruz
Zafer Bayramımız kutlu olsun diyoruz…
Muharrem KAYNAK
30 AĞUSTOS 2026
